Kundalini Yoga

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਕੀ ਹੈ? ਅਰਥ, ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਭਿਆਸ

ਹਠ ਅਤੇ ਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਊਰਜਾ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਉੱਠਣ ਅਤੇ ਜਾਗਣ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਆਰੀ ਕਿਉਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਅਨੁਭੂਤੀਆਂ ਕੀ ਸਿੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ।

ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਕੀ ਹੈ? ਅਰਥ, ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਭਿਆਸ

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਊਰਜਾ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਸ਼ਕਤੀ (Kuṇḍalinī Śakti) ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੈ, ਉਹ “ਕੁੰਡਲੀ ਮਾਰੀ” ਚੇਤਨ ਸ਼ਕਤੀ ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹਠ ਅਤੇ ਤਾਂਤਰਿਕ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਦਾ ਉੱਠਣਾ ਤਿਆਰ ਸੂਖਮ ਮਾਰਗ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਦੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਗਤੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਜਾਗਰਣ ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉਸ ਸੁੰਗੜੀ ਹੋਈ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਦ ਚੇਤਨਾ ਮੰਨਦੀਆਂ ਹਨ। ਤਪਸ਼, ਕੰਬਣੀ, ਭਾਵਨਾ ਜਾਂ ਅਸਾਧਾਰਨ ਬੋਧ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕੱਲੇ ਜਾਗਰਣ ਸਿੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਤੁਰੰਤ ਜਵਾਬ

ਆਮ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਜਵਾਬ

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਊਰਜਾ ਕੀ ਹੈ?

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਊਰਜਾ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਸ਼ਕਤੀ (Kuṇḍalinī Śakti) ਦਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਮ ਹੈ, ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਯੋਗ ਗ੍ਰੰਥ ਸੂਖਮ ਸਰੀਰ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਕੁੰਡਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਭਾਵ ਭੌਤਿਕ ਬਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ: ਉਹ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਖ਼ੁਦ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕੁੰਡਲ (kuṇḍala), “ਕੁੰਡਲੀ” ਜਾਂ “ਛੱਲਾ”, ਅਤੇ ਕੁੰਡਲੀ (kuṇḍalī), “ਉਹ ਜੋ ਕੁੰਡਲੀ ਮਾਰੀ ਬੈਠੀ ਹੈ”, ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਗ੍ਰੰਥ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਨਾਗਣ, ਕੁਟਿਲਾਂਗੀ (kuṭilāṅgī), “ਵਲ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਾਲੀ”, ਵਜੋਂ ਚਿਤਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮੇਟੀ ਹੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਖੁੱਲ੍ਹ ਸਕੇ, ਸਿੱਧੀ ਹੋ ਸਕੇ ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਮਾਰਗ ਰਾਹੀਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ ਸਕੇ।

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਦਾ ਉੱਠਣਾ ਕੀ ਹੈ?

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਦਾ ਉੱਠਣਾ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ, ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਨਾੜੀ, ਵਿੱਚ ਆਧਾਰ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਸਿਰ ਦੇ ਸਿਖਰ ਵੱਲ ਉੱਪਰ ਜਾਣ ਦਾ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਹਠ ਯੋਗ ਪ੍ਰਦੀਪਿਕਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਤਦ ਸ਼ੂਨਯ ਮਾਰਗ ਪ੍ਰਾਣ ਲਈ ਰਾਜ-ਮਾਰਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨਿਰਾਲੰਬ ਹੋ ਕੇ ਟਿਕਦਾ ਹੈ। ਉੱਠਣਾ ਇੱਕ ਚਿੰਤਨ-ਮੂਲਕ ਘਟਨਾ ਹੈ, ਰੀੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਉੱਪਰ ਜਾਂਦਾ ਕੋਈ ਨਸਾਂ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ।

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਕਿੱਥੇ ਸਥਿਤ ਹੈ?

ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨਕਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਮੂਲਾਧਾਰ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, “ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਦੁਆਰ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ” ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ, ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਉੱਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਹਠ ਯੋਗ ਪ੍ਰਦੀਪਿਕਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੂਖਮ ਸਰੀਰ (sūkṣma śarīra) ਦਾ ਇੱਕ ਸਥਾਨ ਹੈ; ਸਰੀਰ-ਰਚਨਾ ਉਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਵਰਣਿਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਚੀਰ-ਫਾੜ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ।

ਕੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਅਸਲੀ ਹੈ ਜਾਂ ਮਿੱਥ?

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਇਸ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਅਸਲੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਧਕਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਅਨੁਭਵ ਦੇ ਉਹੀ ਪੜਾਅ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਗ੍ਰੰਥ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਟੀਕ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੋਈ ਭੌਤਿਕ ਅੰਗ ਨਹੀਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਦਿਖਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਨੂੰ ਪਰਖਣ ਦਾ ਯੋਗਿਕ ਢੰਗ ਉਹੀ ਹੈ ਜੋ ਪਰੰਪਰਾ ਆਪ ਦਿੰਦੀ ਹੈ: ਅਭਿਆਸ ਕਰੋ, ਵੇਖੋ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਜਾਂਚਿਆ ਹੋਵੇ।

ਕੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਕੀ ਹੈ? ਅਰਥ, ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਭਿਆਸ ਬਾਰੇ ਤੁਹਾਡਾ ਹਾਲੇ ਵੀ ਕੋਈ ਸਵਾਲ ਹੈ? ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛੋ; ਪੀਠ ਦਾ ਕੋਈ ਅਧਿਆਪਕ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਪੀਠ ਨੂੰ WhatsApp ਕਰੋ

ਸ਼ਾਸਤਰ ਕੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ

सशैलवनधात्रीणां यथाधारोऽहिनायकः । सर्वेषां योगतन्त्राणां तथाधारो हि कुण्डली ॥

sa-śaila-vana-dhātrīṇāṃ yathādhāro'hi-nāyakaḥ | sarveṣāṃ yoga-tantrāṇāṃ tathādhāro hi kuṇḍalī ||

ਅਰਥ: ਜਿਵੇਂ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਸਮੇਤ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਯੋਗ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ।

— ਹਠ ਯੋਗ ਪ੍ਰਦੀਪਿਕਾ 3.1 · ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਪਾਠ: ਸਵਾਤਮਾਰਾਮ, ਹਠ ਯੋਗ ਪ੍ਰਦੀਪਿਕਾ — GRETIL ਈ-ਪਾਠ (Göttingen), sanskritdocuments.org ਸੰਸਕਰਣ (J. Brzezinski / U. Stiehl) ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ ਹੋਇਆ

ਇਹ ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਥਾਨ ਦੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਹੁਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਧੀ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਆਪਣੇ ਪੌਰਾਣਿਕ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੈ।

तडिल्लतासमरुचिः षट्चक्रोपरिसंस्थिता । महासक्तिः कुण्डलिनी बिसतन्तुतनीयसी ॥

taḍillatāsamaruciḥ ṣaṭcakroparisaṃsthitā | mahāsaktiḥ kuṇḍalinī bisatantutanīyasī ||

ਅਰਥ: ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਵੇਲ ਵਾਂਗ ਦੀਪਤੀਮਾਨ, ਛੇ ਚੱਕਰਾਂ ਦੇ ਉੱਪਰ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ, ਉਹ ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਮਲ-ਤੰਦ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਬਾਰੀਕ ਹੈ।

— ਲਲਿਤਾ ਸਹਸਰਨਾਮ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍, ਸ਼ਲੋਕ 40 · ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਪਾਠ: ਸ਼੍ਰੀ ਲਲਿਤਾ ਸਹਸਰਨਾਮ ਸਤੋਤਰਮ — SanskritDocuments ਪਾਠ, Prof. M. Giridhar, Kirk Wortman ਅਤੇ Rajani Arjun Shankar ਵੱਲੋਂ ਸੋਧਿਆ ਹੋਇਆ

ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਮਹਾਸ਼ਕਤੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ: ਬਿਜਲੀ ਵਰਗੀ ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਕੰਵਲ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਵੀ ਸੂਖਮ, ਛੇ ਚੱਕਰਾਂ ਦੇ ਉੱਪਰ ਸਥਾਪਿਤ। ਇਹ ਬਿੰਬ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਤਿਅੰਤ ਸੂਖਮਤਾ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ; ਜਾਗਰਣ ਕੋਈ ਪਸ਼ੂ-ਬਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਫ਼ਰਕ

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਸ਼ਕਤੀ (Kuṇḍalinī Śakti), ਵਿਆਪਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਜੋਂ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਯੋਗ, ਆਧੁਨਿਕ ਬ੍ਰਾਂਡ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਊਰਜਾ-ਅਨੁਭੂਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੂਰਨ ਜਾਗਰਣ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦਾਅਵੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਦੱਸੋ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਅਰਥ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ।

ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਵਿਆਖਿਆ

ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਆਚਰਣ, ਸਥਿਰ ਰੁਟੀਨ, ਆਮ ਸਿਹਤ, ਆਸਣ, ਕੋਮਲ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਅਤੇ ਰੁਕ ਸਕਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਾਗਰਣ ਸੰਵੇਦਨਾਵਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਨ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਊਰਜਾ, ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਦੇ ਉੱਠਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਊਰਜਾ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਸ਼ਕਤੀ (Kuṇḍalinī Śakti) ਲਈ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਾਕੰਸ਼ ਹੈ, ਪਰ “ਊਰਜਾ” ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਜਾਂ ਮਾਪਣਯੋਗ ਤਰਲ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਦਾ ਉੱਠਣਾ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਸੂਖਮ ਧੁਰੇ ਰਾਹੀਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਗਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ; ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਜਾਗਰਣ ਉਸ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਨਾਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁੰਗੜੀ ਹੋਈ ਚੇਤਨਾ ਆਪਣੇ ਡੂੰਘੇ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉੱਠਣਾ, ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਸਾਖਿਆਤਕਾਰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਪਰ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਨਹੀਂ।

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਵੀ

ਸ਼ਕਤੀ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਚੇਤਨਾ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ, ਸਰੀਰ, ਇੰਦਰੀ, ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਸਾਹ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਉਸੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਸੁੰਗੜੇ ਜਾਂ ਕੁੰਡਲੀ ਮਾਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਾਗਰਣ ਸਿਰਫ਼ ਊਰਜਾ ਦੇ ਉੱਪਰ ਉੱਠਣ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ: ਸੀਮਤ ਪਛਾਣ ਦਾ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਪਛਾਣ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮੁਕਤ ਹੋਣਾ।

ਬੀਜ ਅਤੇ ਰੁੱਖ

ਬੀਜ ਵਿੱਚ ਤਣਾ, ਟਹਿਣੀ, ਪੱਤਾ ਅਤੇ ਫਲ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾਇਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰੰਪਰਾ ਸੁੰਗੜੀ ਹੋਈ ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਾਲ ਚੇਤਨ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇਖਦੀ ਹੈ। ਸਾਧਨਾ ਖਿੜਨ ਲਈ ਠੀਕ ਹਾਲਾਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਜ਼ੋਰ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦਾ।

ਸੰਵੇਦਨਾ ਅੰਤਿਮ ਕਸੌਟੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੈ

ਗਰਮੀ, ਵਹਾਅ, ਧੁਨੀ, ਕੰਬਣੀ ਜਾਂ ਆਨੰਦ ਅਭਿਆਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸਰੀਰਕ ਤੀਬਰਤਾ ਸਾਹ, ਉਮੀਦ, ਭਾਵਨਾ ਜਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਡੂੰਘੇ ਸੰਕੇਤ ਹਨ—ਇਕਸੁਰਤਾ, ਸਪਸ਼ਟਤਾ, ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਊਰਜਾ, ਘਟਦੀ ਮਜਬੂਰੀ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਜਿਊਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ। ਅਨੁਭਵ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਰਖ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤਾਜ ਨਹੀਂ ਪਹਿਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਠ ਯੋਗ ਅਤੇ ਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲਿਨੀ

ਹਠ ਦੇ ਸ੍ਰੋਤ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨੂੰ ਨਾੜੀ, ਵਾਯੂ, ਮੁਦਰਾ, ਬੰਧ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਵਾਲੀ ਵਿਹਾਰਕ ਸੂਖਮ ਸਰੀਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਤਾਂਤਰਿਕ ਸ੍ਰੋਤ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵੀ, ਮੰਤਰ-ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵਜੋਂ ਵਧੇਰੇ ਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ-ਜੁਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇੱਕ ਇਕਸਾਰ ਨਿਯਮ-ਪੁਸਤਿਕਾ ਨਹੀਂ। ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਅਧਿਆਪਕ ਹਰ ਚੱਕਰ-ਚਿੱਤਰ, ਆਧੁਨਿਕ ਨਾੜੀ-ਤੰਤਰ ਦੇ ਰੂਪਕ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਵਾਲੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਘੜੀ ਹੋਈ ਪੱਕੀ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਰਲਾਉਣ ਦੀ ਥਾਂ ਗ੍ਰੰਥ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।

ਉਦੈ ਸਿਰਫ਼ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ

ਚੜ੍ਹਾਈ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਾਧਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣਯੋਗ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ “ਉੱਠਣਾ” ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਅਤੇ ਚਿੰਤਨ-ਮੂਲਕ ਨਕਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਹ ਸੁੰਗੜੀ ਹੋਈ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਮੁਕਤੀ, ਕੇਂਦਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਨਿਖਾਰ, ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਛਾਣ ਦੇ ਬੋਧ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੀ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਬਿਜਲੀ ਮੰਨਣਾ ਬੇਲੋੜਾ ਡਰ ਅਤੇ ਝੂਠੇ ਮਾਪ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ, ਸਾਹ ਅਤੇ ਨਸ-ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕੋਈ ਇੱਕ ਸਰੀਰਕ ਸੰਕੇਤ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਜਾਗਰਣ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਜਾਗਰਣ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਏਕੀਕਰਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ

ਸ਼ੁੱਧੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਸਾਧਨ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਣਾ: ਆਚਰਣ ਵਧੇਰੇ ਸਥਿਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨੀਂਦ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਸਾਧਨਾ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਸਰੀਰ ਬਿਨਾਂ ਜ਼ੋਰ-ਜਬਰ ਦੇ ਆਸਣ ਸੰਭਾਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਸਾਹ ਟਿਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਮਜਬੂਰੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਸਪਸ਼ਟ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਏਕੀਕਰਨ ਧਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੀਬਰਤਾ ਲੰਮੀ ਨੀਂਦ ਨਾ ਆਉਣ, ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸਮਝਣ, ਘਬਰਾਹਟ, ਗੜਬੜ ਜਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ ਪੈਦਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਤੇਜਨਾ ਘਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਯੋਗ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣਾ ਮਾਰਗ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਕਿਰਪਾ, ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਜਗਿਆਸਾ

ਕਈ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਜਾਗਰਣ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਦੀਖਿਆ ਜਾਂ ਸ਼ਕਤੀਪਾਤ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲਗਾਤਾਰ ਅਭਿਆਸ ਵੀ ਮੰਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਿਰਪਾ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਉਲਟ ਨਹੀਂ ਹਨ: ਤਿਆਰੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਉੱਭਰਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ, ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਣਾ ਸੱਚ ਦੀ ਖੋਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਸੱਚਾ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਸਰੋਤ, ਉਦੇਸ਼, ਤਿਆਰੀ, ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਅਤੇ ਸੀਮਾਵਾਂ ਸਮਝਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਨੁਕਸਾਨ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਗੁਪਤਤਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਫੀਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਜਾਗਰਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਪਰਖ ਆਮ ਜੀਵਨ ਵੱਲ ਮੁੜਦੀ ਹੈ

ਊਰਜਾ ਵਾਲੀ ਘਟਨਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸਾਧਨਾ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ। ਅਗਲੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖੋ: ਕੀ ਨੀਂਦ ਸਥਿਰ ਹੈ? ਕੀ ਧਿਆਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਬੋਲੀ ਵਧੇਰੇ ਸੱਚੀ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਕਰੁਣਾਮਈ ਹਨ? ਕੀ ਸਾਧਕ ਕੰਮ ਕਰ, ਖਾ, ਆਰਾਮ ਕਰ ਅਤੇ ਸੁਧਾਰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਸੱਚੇ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਤਾਲਮੇਲ ਬਿਠਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਏਕੀਕਰਨ ਨਾਲ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਹਫੜਾ-ਦਫੜੀ ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਦਾ ਪੱਕਾ ਤਗ਼ਮਾ ਬਣ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਵਿਹਾਰਕ ਪਰਖ ਰਹੱਸਮਈ ਅਨੁਭਵ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਪੁੱਛ ਕੇ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਢਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜਿੱਥੇ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਇਸ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ

ਵਿਗਿਆਨ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਪਰਖ-ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਮਾਪਿਆ ਕਿ ਕੁੰਡਲਿਨੀ-ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੀਬਰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕੀ ਗ਼ਲਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ — ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੀਠ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਸਵਰ ਯੋਗ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਜੁੜਦਾ ਹੈ

ਸਵਰ ਯੋਗ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਾਣ ਇੜਾ ਅਤੇ ਪਿੰਗਲਾ ਰਾਹੀਂ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਵਹਾਅ ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀ ਜਗਿਆਸਾ ਹੈ, ਇਹ ਵਾਅਦਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਨਾਸਾਂ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਮਸ਼ੀਨੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜਾਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਨਾੜੀ, ਤੱਤ ਅਤੇ ਸਵਰ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰੋ.

ਅਭਿਆਸ, ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ

ਨੀਂਦ ਨਾ ਆਉਣ, ਉਨਮਾਦ, ਮਨੋਵਿਕਾਰ, ਦੌਰਿਆਂ, ਛਾਤੀ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਜਾਂ ਗੰਭੀਰ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਲੇਬਲ ਨੂੰ ਦੇਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਾ ਬਣਨ ਦਿਓ।

ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਹੀ ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਕੀ ਹੈ?

ਇਹ ਅਗਵਾਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਥਿਰ ਅਭਿਆਸੀਆਂ ਲਈ ਢੁਕਵੀਂ ਹੈ ਜੋ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਜਾਂ ਕ੍ਰਿਆ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਅਧਿਆਪਕ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਤੀਬਰ ਸਾਹ-ਅਭਿਆਸ ਵਾਲੀ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ, ਬੇਕਾਬੂ ਦਿਲ ਜਾਂ ਬਲੱਡ-ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ, ਜਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਦੇਖਭਾਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਦੇ ਤੀਬਰ ਸੰਕਟ ਦੌਰਾਨ ਢੁਕਵੀਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸਵਾਮੀ ਚਰਣਾਸ਼੍ਰਿਤ ਗਿਰਿ · ਸਵਰ ਯੋਗ ਪੀਠ, ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ

ਕੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਰੀੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਭੌਤਿਕ ਊਰਜਾ ਹੈ?

ਗ੍ਰੰਥ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨੂੰ ਉਸ ਸੂਖਮ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਜੋ ਭੌਤਿਕ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਛਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਰੀੜ੍ਹ ਉਸ ਦਾ ਬਾਹਰੀ ਹਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਤੱਤ ਨਹੀਂ। ਸਾਹ, ਨਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਆਸਣ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਜਾਂ ਰੀੜ੍ਹ ਦੇ ਤਰਲ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਨਾਲ ਬਦਲ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੋ, ਪਛਾਣਾਂ ਦੀ ਨਹੀਂ।

ਕੀ ਹਰ ਕਿਸੇ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

ਹਾਂ। ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਜੀਵਤ ਪ੍ਰਾਣੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ। ਉਹੀ ਆਮ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਜਾਗਰਣ ਉਸਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਬਦਲਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨਹੀਂ। ਇਸੇ ਲਈ ਯੋਗੀ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਆਦਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਇਸਤਰੀ ਹੈ?

ਸ਼ਾਕਤ ਅਤੇ ਹਠ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨੂੰ ਦੇਵੀ, ਈਸ਼ਵਰੀ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਇਸਤਰੀ-ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਉੱਠਣਾ ਅਤੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨਾਲ ਮਿਲਣਾ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ, ਮਰਦ ਜਾਂ ਔਰਤ, ਇਸ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸਤਰੀਵਾਚਕ ਨਾਂ ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਾਧਕ ਦੇ ਲਿੰਗ ਦਾ ਨਹੀਂ।

ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨੂੰ ਕੀ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ?

ਹਠ ਯੋਗ ਪ੍ਰਦੀਪਿਕਾ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਮੁਦਰਾ, ਬੰਧ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਦੇ ਸਥਿਰ ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਮੰਤਰ ਅਤੇ ਦੀਖਿਆ ਜੋੜਦੇ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਸਹਿਮਤ ਹਨ ਕਿ ਨਾੜੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਸਥਿਰ ਮਨ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਕੱਲੀ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਯਤਨ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।

ਕੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਜਾਗ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਸਾਧਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਦੇ ਸੋਗ, ਗਹਿਰੀ ਭਗਤੀ ਜਾਂ ਤੀਬਰ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਪਰੰਪਰਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਆਦਰ ਨਾਲ, ਪਰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ: ਬਿਨਾਂ ਤਿਆਰੀ ਦੇ ਆਇਆ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਟਿਕਾਅ, ਸਥਿਰ ਰੁਟੀਨ ਅਤੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਮੰਗਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਹਾਵੀ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਵਿੱਚ ਰਚ-ਮਿਚ ਸਕੇ।

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਨੂੰ ਸੱਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਸੱਪ ਕੁੰਡਲੀ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਆਰਾਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਚਾਨਕ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕੁੰਜ ਲਾਹੁੰਦਾ ਹੈ — ਉਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਚਿੱਤਰ ਜੋ ਉਡੀਕਦੀ ਹੈ, ਜਾਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂਤਰਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਮੂਰਤੀ-ਕਲਾ ਸੱਪ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਨਾਲ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਆਸਰੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਨੁਭਵ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸੱਚਮੁੱਚ ਕੋਈ ਸੱਪ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸਰੋਤ

ਪੀਠ ਨਾਲ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਕੀ ਹੈ? ਅਰਥ, ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਭਿਆਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰੋ

ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ, ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹੋ ਉਸ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ; ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਜਾਂ ਕੋਈ ਆਚਾਰੀਆ ਤੁਹਾਡੇ ਅਨੁਕੂਲ ਮਾਰਗ ਸੁਝਾਉਣਗੇ। ਜਾਂ ਮੁਫ਼ਤ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਸਵਰ-ਪੱਤਰ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ।

ਸਵਾਮੀ ਚਰਣਾਸ਼੍ਰਿਤ ਗਿਰਿ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ · ਸਵਰ ਯੋਗ ਪੀਠ ਸੰਸਥਾਨ, ਸਵਰਗਾਸ਼ਰਮ, ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ · ਇਹ ਪੰਨਾ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਹੈ · ਅਭਿਆਸ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਆਪਣਾ ਅਧਿਐਨ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ

ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਯੋਗ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਖੋ, ਮੌਜੂਦਾ ਕੋਰਸ ਦੇਖੋ, ਜਾਂ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਢੁਕਵਾਂ ਹੈ।